Κοινός σχολιασμός Blue Marine Foundation και Cyclades Preservation Fund

Γενικά σχόλια επί της διαβούλευσης για το Σχέδιο Νόμου για την επικαιροποίηση του Αλιευτικού Κώδικα

Χαιρετίζουμε την πρωτοβουλία του ΥΠΑΑΤ να επικαιροποιήσει τον αλιευτικό κώδικα, αλλά και γενικότερα την ενσωμάτωση καίριων θεμάτων της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής της Ένωσης στην εθνική νομοθεσία. Ειδική μνεία θα θέλαμε να κάνουμε στην κατάργηση του αλιευτικού εργαλείου τράτα ή γρίπος που σύρεται από σκάφος (βιντζότρατα), εφαρμόζοντας στην πράξη, με καθυστέρηση 20 ολόκληρων ετών στην Ελλάδα, τον Μεσογειακό Κανονισμό Αλιείας της Ένωσης.

Παράλληλα εκφράζουμε τον προβληματισμό και την ανησυχία μας για τα κάτωθι θέματα:
Α. Το σχέδιο νόμου τέθηκε σε διαβούλευση για ιδιαίτερα περιορισμένο χρονικό διάστημα 15 ημερών και μάλιστα εκ των οποίων οι μισές ημέρες εντός του Αυγούστου, γεγονός που δυσκόλευσε την έγκαιρη ανταπόκριση, σχολιασμό και συμβολή ενδιαφερόμενων μερών, φορέων και εμπλεκομένων.
Β. Ενώ σε ζητήματα που απασχολούν τον αλιευτικό κλάδο, όπως ο έλεγχος και η επιβολή, η αύξηση των ποινών και των κυρώσεων, σημειώνονται τροποποιήσεις και βελτιώσεις στο σχέδιο νόμου, οι σχετικές παρεμβάσεις παραμένουν περιορισμένες και αποσπασματικές.
Γ. Δεν αντιμετωπίζονται καίρια και χρονίζοντα θέματα για την προστασία και αποκατάσταση των αλιευτικών πόρων και του θαλάσσιου περιβάλλοντος (ερασιτεχνική αλιεία, αυστηροποίηση ποινών για παράνομη αλίευση εντός θαλάσσιων προστατευόμενων περιοχών και περιοχών πλήρους απαγόρευσης αλιείας, επέκταση αρμοδιοτήτων στελεχών ΟΦΥΠΕΚΑ στον έλεγχο και τη βεβαίωση παραβάσεων αλιευτικού χαρακτήρα, σύνδεση με την εθνική περιβαλλοντική νομοθεσία, με προτεραιότητα εντός των νέων θαλάσσιων πάρκων Αιγαίου και Ιονίου).
Δ. Ενώ στο σχέδιο νόμου υπάρχουν προβλέψεις για την ενσωμάτωση της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής της Ένωσης, απουσιάζει οποιαδήποτε αναφορά και σύνδεση με την ευρωπαϊκή περιβαλλοντική νομοθεσία, και ειδικότερα με τον νέο Κανονισμό για την Αποκατάσταση της Φύσης, που αποτελεί πλέον το βασικότερο νομοθετικό εργαλείο της Ένωσης για την ανάκαμψη των θαλάσσιων φυσικών οικοσυστημάτων, μεταξύ των οποίων κρίσιμων ενδιαιτημάτων και ειδών από τα οποία εξαρτάται άμεσα η μικρή παράκτια αλιεία στην Ελλάδα.
Ε. Τέλος, χάνεται η ευκαιρία να ενισχυθεί η ενεργή συμμετοχή των μικρών παράκτιων αλιέων στην προστασία, διαχείριση και επιστημονική έρευνα εντός των θαλάσσιων προστατευόμενων περιοχών και περιοχών πλήρους απαγόρευσης αλιείας, ειδικά για την περίοδο του Απριλομάη κατά την οποία προβλέπεται οριζόντια παύση της αλιευτικής δραστηριότητας στα νέα πάρκα. Υπάρχει σημαντική ανάγκη να χαρακτηριστούν ως εισόδημα από αλιευτική δραστηριότητα τυχόν αντισταθμιστικά μέτρα και εισοδήματα όπως η πειραματική αλιεία, οι καθαρισμοί ακτών από απορρίμματα, και δράσεις με θετικό περιβαλλοντικά αποτύπωμα.

Βασικό μέλημα της πολιτείας θα πρέπει να είναι: Η προστασία, αποκατάσταση και αύξηση των αλιευτικών αποθεμάτων, η διατήρηση της θαλάσσιας βιοποικιλότητας, η αντιμετώπιση των εισβολικών ειδών και η εξασφάλιση της οικονομικής και κοινωνικής βιωσιμότητας της μικρής παράκτιας και μέσης νησιωτικής αλιείας.

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΑΛΙΕΩΝ ΠΑΡΑΛΙΑΣ ΚΥΡΙΑΚΙΟΥ
Έδρα: Δημοτική Ενότητα Κυριακίου Βοιωτίας
ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΣΤΗ ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ
επί του σχεδίου νόμου για τη ρύθμιση του τομέα της αλιείας

Ο Σύλλογος Επαγγελματιών Αλιέων Παραλίας Κυριακίου, με έδρα το Κυριάκι Βοιωτίας, συμμετέχει στη δημόσια διαβούλευση με πρόθεση να συμβάλει θεσμικά και εποικοδομητικά στη διαμόρφωση ενός σύγχρονου, αποτελεσματικού, δίκαιου και νομικά σαφούς πλαισίου για την επαγγελματική αλιεία.
Διευκρινίζουμε εξαρχής ότι δεν είμαστε αντίθετοι στον βασικό σκοπό του νομοσχεδίου.
Στηρίζουμε τον αποτελεσματικό έλεγχο της αλιευτικής δραστηριότητας, την προστασία των αλιευτικών πόρων, την καταπολέμηση της παράνομης αλιείας, την ψηφιακή παρακολούθηση, το ΟΣΠΑ, την ηλεκτρονική καταγραφή και διασταύρωση των στοιχείων, την ιχνηλασιμότητα των αλιευμάτων και την επιβολή αναλογικών κυρώσεων όταν διαπιστώνονται παραβάσεις.
Δεν ζητούμε λιγότερο έλεγχο. Ζητούμε ο έλεγχος να αφορά την πραγματική αλιευτική δραστηριότητα.
Η παρέμβασή μας αφορά πρωτίστως τη μικρή παράκτια επαγγελματική αλιεία: πολύ μικρά επαγγελματικά σκάφη που δραστηριοποιούνται κυρίως με παραδοσιακά εργαλεία, όπως δίχτυα και παραγάδια, και όχι δραστηριότητες διαφορετικής κλίμακας, όπως τα γρι-γρι και οι μηχανότρατες.
Πίσω από αυτά τα μικρά σκάφη βρίσκονται κατά κανόνα πολύ μικρές οικογενειακές επιχειρήσεις. Συχνά πρόκειται για συνιδιοκτησίες μεταξύ συζύγων, γονέων και παιδιών ή άλλων μελών της ίδιας οικογένειας. Το σκάφος, η γνώση της θάλασσας, η εμπειρία και η επαγγελματική δραστηριότητα μεταβιβάζονται πολλές φορές από γενιά σε γενιά.
Οι άνθρωποι αυτοί παράγουν, φορολογούνται, ασφαλίζονται, τροφοδοτούν την τοπική αγορά και συμβάλλουν στη διατήρηση της οικονομικής και κοινωνικής ζωής μικρών παράκτιων κοινωνιών.
Οι αλιείς στους οποίους αναφερόμαστε απέκτησαν νόμιμα τα επαγγελματικά τους σκάφη, έλαβαν τις προβλεπόμενες επαγγελματικές άδειες, είναι εγγεγραμμένοι στο Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων (ΜΑΑΕ) και στον ΕΦΚΑ, επένδυσαν τις οικονομίες τους σε σκάφη, μηχανές και εξοπλισμό και δραστηριοποιούνται σύμφωνα με τους κανόνες που η ίδια η Πολιτεία έχει θεσπίσει.
Δεν ζητούμε να εξαιρεθούμε από το ΜΑΑΕ. Δεν ζητούμε να εξαιρεθούμε από τους ελέγχους. Δεν ζητούμε επιδοτήσεις ή ειδικά οικονομικά προνόμια.
Για τον μικρό παράκτιο αλιέα, κάτοχο μικρού επαγγελματικού σκάφους παράκτιας αλιείας, το επαγγελματικό σκάφος δεν είναι απλώς ένα περιουσιακό στοιχείο.
Είναι το παραγωγικό του οικογενειακό εργαλείο — ό,τι είναι το τρακτέρ για τον κάτοχο μιας αγροτικής εκμετάλλευσης.
Το βασικό ερώτημα που θέτουμε στη διαβούλευση είναι σαφές:
Μπορεί ένας διοικητικός ή εισοδηματικός χαρακτηρισμός στο ΜΑΑΕ να μετατραπεί σε αυτοτελή λόγο απώλειας μιας επαγγελματικής άδειας αλιευτικού σκάφους 10, 20, 30 και 40 ετών με την προβλεπόμενη τήρηση των όρων (διετής ανανέωση και δελτία ΟΣΠΑ), όταν ο αλιέας εξακολουθεί πραγματικά και νόμιμα να ασκεί την επαγγελματική αλιεία και δεν έχει διαπράξει αλιευτική παράβαση;
Κατά την άποψή μας, η απάντηση πρέπει να είναι σαφής: όχι.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η διατύπωση του άρθρου 17 περί επαγγελματιών «που αποζούν από αυτή». Πρόκειται για έναν αόριστο όρο που μπορεί να συνδέσει την επαγγελματική ιδιότητα με το αν η αλιεία αποτελεί κύρια ή αποκλειστική πηγή εισοδήματος.
Η σύνταξη δεν είναι αλιευτική παράβαση.
Η δεύτερη νόμιμη εργασία δεν είναι αλιευτική παράβαση.
Το οικογενειακό εισόδημα δεν αποτελεί μέτρο αλιευτικής προσπάθειας.
Γι' αυτό καταθέτουμε δύο κεντρικά αιτήματα:
α) την πλήρη κατάργηση και απαλοιφή της φράσης «που αποζούν από αυτή» από το άρθρο 17 και
β) τη ρητή αποσύνδεση των εισοδηματικών κριτηρίων του ΜΑΑΕ από την ανάκληση, αφαίρεση ή μη ανανέωση της επαγγελματικής άδειας αλιευτικού σκάφους.

ΑΡΘΡΟ 1 – ΣΚΟΠΟΣ
Ο Σύλλογός μας συμφωνεί με τον σκοπό της ενίσχυσης του ελέγχου και της βιώσιμης διαχείρισης των αλιευτικών πόρων.
Η μικρή παράκτια αλιεία έχει περισσότερο από οποιονδήποτε συμφέρον από την προστασία της θάλασσας, διότι από αυτή εξαρτάται η ίδια η συνέχιση της δραστηριότητάς της.
Θεωρούμε όμως ότι τα μέσα επίτευξης του σκοπού πρέπει να συνδέονται με την πραγματική αλιευτική δραστηριότητα και την πραγματική επίδραση στους αλιευτικούς πόρους.
Η προστασία των αποθεμάτων επιτυγχάνεται ελέγχοντας ποιος αλιεύει, πού αλιεύει, πότε, με ποια εργαλεία, σε ποιες ποσότητες, τι δηλώνει και αν τηρεί τη νομοθεσία.
Η ύπαρξη σύνταξης ή δεύτερου νόμιμου εισοδήματος δεν αποτελεί από μόνη της αλιευτική πίεση ούτε αλιευτική παράβαση.
Θέση του Συλλόγου
Ναι στην προστασία των αλιευτικών πόρων.
Ναι στον πραγματικό έλεγχο.
Όχι στη μετατροπή του εισοδήματος του αλιέα σε μέτρο αλιευτικής πίεσης και επαγγελματικότητας.


ΑΡΘΡΟ 3 – ΨΗΦΙΑΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΚΑΙ ΟΣΠΑ
Ο Σύλλογός μας στηρίζει την ψηφιοποίηση και την ενίσχυση του ΟΣΠΑ.
Η τεχνολογία παρέχει πλέον στη Διοίκηση τη δυνατότητα να γνωρίζει με αντικειμενικά δεδομένα αν ένα επαγγελματικό σκάφος δραστηριοποιείται, αν τηρεί τις υποχρεώσεις καταγραφής και αν συμμορφώνεται με την αλιευτική νομοθεσία.
Ακριβώς γι' αυτό θεωρούμε ότι δεν υπάρχει λόγος να υποκαθίσταται ο έλεγχος της πραγματικής δραστηριότητας από εισοδηματικά τεκμήρια.
Η ψηφιακή διασύνδεση των μητρώων πρέπει να χρησιμοποιείται ως εργαλείο διαφάνειας και αποτελεσματικού ελέγχου και όχι να μετατραπεί σε αυτοματοποιημένο μηχανισμό απώλειας επαγγελματικών αδειών επειδή μεταβλήθηκε ένας διοικητικός ή εισοδηματικός χαρακτηρισμός του ιδιοκτήτη.
Θέση του Συλλόγου
Ψηφιακός έλεγχος της πραγματικής δραστηριότητας — όχι αυτοματοποιημένος εισοδηματικός αποκλεισμός από το επάγγελμα.

ΑΡΘΡΑ 8–9 – ΠΑΡΑΒΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΜΗΤΡΩΟ ΠΑΡΑΒΑΣΕΩΝ
Συμφωνούμε ότι η παράνομη αλιεία πρέπει να αντιμετωπίζεται αποτελεσματικά. Η παράνομη αλιεία ζημιώνει πρωτίστως τους επαγγελματίες που λειτουργούν νόμιμα.
Στηρίζουμε συνεπώς ένα αξιόπιστο σύστημα καταγραφής των πραγματικών αλιευτικών παραβάσεων.
Πρέπει όμως να διακρίνεται απολύτως η αλιευτική παράβαση από την προσωπική εισοδηματική ή ασφαλιστική κατάσταση του ιδιοκτήτη του σκάφους.
Η σύνταξη δεν αποτελεί αλιευτική παράβαση. Η δεύτερη νόμιμη εργασία δεν αποτελεί αλιευτική παράβαση. Η μη πλήρωση ενός εισοδηματικού ποσοστού για συγκεκριμένο χαρακτηρισμό στο ΜΑΑΕ δεν αποτελεί από μόνη της παράβαση της αλιευτικής νομοθεσίας.
Θέση του Συλλόγου
Οι κυρώσεις πρέπει να ακολουθούν την παράβαση — όχι την οικονομική κατάσταση του αλιέα.

ΑΡΘΡΑ 11–16 – ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ ΚΑΙ ΚΥΡΩΣΕΙΣ
Ο Σύλλογός μας δεν αντιτίθεται σε αυστηρές κυρώσεις όταν υπάρχουν σοβαρές και αποδεδειγμένες παραβάσεις.
Ζητούμε όμως οι κυρώσεις που μπορούν να οδηγήσουν σε αναστολή ή απώλεια άδειας, παύση δραστηριότητας ή δέσμευση του παραγωγικού μέσου να διέπονται από σαφή νόμιμη βάση, αναλογικότητα, εξατομικευμένη αιτιολογία και πραγματική σύνδεση με την παράβαση.
Για τις πολύ μικρές μας οικογενειακές δραστηριότητες, η απώλεια της επαγγελματικής άδειας δεν αποτελεί μια απλή διοικητική κύρωση. Μπορεί να σημαίνει ουσιαστικά παύση ολόκληρης της παραγωγικής δραστηριότητας της οικογένειας.
Θέση του Συλλόγου
Αυστηρότητα απέναντι στην παράνομη αλιεία — ασφάλεια δικαίου για τον νόμιμο αλιέα.

ΑΡΘΡΟ 17 – Η ΚΡΙΣΙΜΗ ΔΙΑΤΑΞΗ
ΖΗΤΟΥΜΕ ΤΗΝ ΠΛΗΡΗ ΚΑΤΑΡΓΗΣΗ ΚΑΙ ΑΠΑΛΟΙΦΗ ΤΗΣ ΦΡΑΣΗΣ «ΠΟΥ ΑΠΟΖΟΥΝ ΑΠΟ ΑΥΤΗ»
Ο Σύλλογος ζητεί την πλήρη διαγραφή της φράσης «που αποζούν από αυτή».
Δεν ζητούμε διαφορετικό ποσοστό.
Δεν ζητούμε να μειωθεί κάποιο εισοδηματικό όριο.
Δεν ζητούμε εξαίρεση μόνο για τους συνταξιούχους.
Δεν ζητούμε ευνοϊκότερη ερμηνεία της λέξης «αποζούν».
Ζητούμε να καταργηθεί ο όρος.
1. Ο όρος «αποζούν» δημιουργεί επικίνδυνη ασάφεια
Τι ακριβώς σημαίνει «αποζούν»;
Αποκλειστικό εισόδημα; Κύριο εισόδημα; Συγκεκριμένο ποσοστό του συνολικού εισοδήματος; Ελάχιστος χρόνος απασχόλησης;
Όταν από την ερμηνεία δύο λέξεων μπορεί να εξαρτηθεί η διατήρηση μιας επαγγελματικής άδειας δεκαετιών, η ασάφεια δεν είναι λεπτομέρεια.
Το κρίσιμο ερώτημα πρέπει να είναι: «Ασκεί ο συγκεκριμένος άνθρωπος πραγματικά και νόμιμα επαγγελματική αλιεία;»
και όχι αν: «Έχει οικονομική ανάγκη να είναι αλιέας;» ή «Από ποια δραστηριότητα εξασφαλίζει το μεγαλύτερο μέρος του βιοπορισμού του;»
2. Σύνταξη, δεύτερη εργασία και οικογενειακή πολυδραστηριότητα
Ένας αλιέας μπορεί να διαθέτει νόμιμο επαγγελματικό σκάφος, να αλιεύει πραγματικά, να καταγράφει τις δραστηριότητές του, να δηλώνει τα αλιεύματά του, να φορολογείται, να ασφαλίζεται και να τηρεί πλήρως τη νομοθεσία, ενώ παράλληλα λαμβάνει σύνταξη ή διαθέτει δεύτερη νόμιμη δραστηριότητα.
Το δεύτερο νόμιμο εισόδημα δεν μετατρέπει την επαγγελματική αλιεία σε ερασιτεχνική.
Ιδίως στην ελληνική περιφέρεια, η πολυδραστηριότητα δεν είναι εξαίρεση. Είναι συχνά ο τρόπος με τον οποίο μια μικρή οικογένεια καταφέρνει να παραμείνει στον τόπο της.
Στη μικρή παράκτια αλιεία συναντώνται πολύ μικρά σκάφη οικογενειακής συμπλοιοκτησίας: σύζυγοι, γονείς και παιδιά, οικογένειες που μοιράζονται κόστος, εργασία, συντήρηση και τον κίνδυνο της παραγωγής.
Σε αυτές τις περιπτώσεις, η ύπαρξη ενός δεύτερου νόμιμου εισοδήματος μπορεί να είναι ακριβώς αυτό που κρατά τη μικρή αλιευτική επιχείρηση ζωντανή.
3. Το απλό παράδειγμα του τρακτέρ
Η διάκριση γίνεται εύκολα αντιληπτή με ένα παράδειγμα από τον ίδιο τον πρωτογενή τομέα.
Ένας γεωργός μπορεί να είναι κάτοχος αγροτικής εκμετάλλευσης και εγγεγραμμένος στο ΜΑΑΕ. Εάν, λόγω της σύνθεσης του εισοδήματός του, δεν πληροί σε κάποια χρονική περίοδο τις προϋποθέσεις ενός συγκεκριμένου ειδικού χαρακτηρισμού, αυτό δεν σημαίνει αυτομάτως ότι παύει να είναι κάτοχος της εκμετάλλευσης, ότι του αφαιρείται το τρακτέρ ή ότι του απαγορεύεται να συνεχίσει να καλλιεργεί νόμιμα.
Κατά τον ίδιο τρόπο, ένας αλιέας που είναι ήδη εγγεγραμμένος στο ΜΑΑΕ και παραμένει κάτοχος ή συνιδιοκτήτης επαγγελματικού αλιευτικού σκάφους δεν πρέπει να χάνει την επαγγελματική άδεια του σκάφους αποκλειστικά και μόνο επειδή μεταβάλλεται ένας ειδικός εισοδηματικός χαρακτηρισμός.
Για τον μικρό παράκτιο αλιέα, το μικρό καΐκι είναι το “τρακτέρ της θάλασσας”: το βασικό παραγωγικό μέσο της δραστηριότητάς του.
Δεν ζητούμε επιδότηση, φορολογικό πλεονέκτημα ή ειδικό οικονομικό ευεργέτημα.
Ζητούμε να μη μετατρέπεται ένα εισοδηματικό κριτήριο άλλου διοικητικού σκοπού σε λόγο απώλειας του βασικού μέσου άσκησης μιας νόμιμης επαγγελματικής δραστηριότητας.
4. Ν. 3919/2011 – επαγγελματική ελευθερία
Ο προβληματισμός πρέπει να εξεταστεί και υπό το πρίσμα του Ν. 3919/2011, όπως ισχύει, με τον οποίο θεσπίστηκε η αρχή της επαγγελματικής ελευθερίας και η κατάργηση αδικαιολόγητων περιορισμών στην πρόσβαση και άσκηση επαγγελμάτων.
Ασφαλώς η αλιεία αποτελεί ειδικά ρυθμιζόμενη δραστηριότητα και η προστασία των φυσικών πόρων μπορεί να δικαιολογεί περιορισμούς. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι κάθε περιορισμός είναι αυτομάτως αναγκαίος και αναλογικός.
Άλλο πράγμα είναι να περιορίζεται η αλιευτική προσπάθεια για την προστασία των αποθεμάτων και άλλο να αποκλείεται ένας πραγματικά ενεργός επαγγελματίας επειδή διαθέτει δεύτερη νόμιμη πηγή εισοδήματος.
Σήμερα μάλιστα υπάρχουν πολύ ακριβέστερα μέσα ελέγχου: ΟΣΠΑ, ηλεκτρονική καταγραφή, ιχνηλασιμότητα, δεδομένα αλιευμάτων και συστήματα παρακολούθησης.
Όταν μπορείς να ελέγξεις τη δραστηριότητα, δεν χρειάζεται να υποθέτεις τη δραστηριότητα από το εισόδημα.
5. Ίσοι όροι και υγιής ανταγωνισμός
Η χρήση του όρου «αποζούν» μπορεί επίσης να οδηγήσει σε άνιση μεταχείριση δύο επαγγελματιών που ασκούν ουσιαστικά την ίδια δραστηριότητα.
Δύο αλιείς μπορεί να έχουν παρόμοια μικρά σκάφη, να χρησιμοποιούν τα ίδια νόμιμα εργαλεία, να πραγματοποιούν αντίστοιχη αλιευτική δραστηριότητα και να συμμορφώνονται πλήρως με τους ίδιους κανόνες.
Εάν όμως ο ένας λαμβάνει σύνταξη ή έχει δεύτερο νόμιμο εισόδημα, μπορεί να αντιμετωπιστεί διαφορετικά όχι λόγω μεγαλύτερης αλιευτικής προσπάθειας, περιβαλλοντικής επίπτωσης ή παράβασης, αλλά λόγω της προσωπικής εισοδηματικής του κατάστασης.
Μια τέτοια διαφοροποίηση πρέπει να εξεταστεί υπό το πρίσμα της ίσης μεταχείρισης, της αναλογικότητας, της επαγγελματικής ελευθερίας και της διατήρησης συνθηκών υγιούς ανταγωνισμού.
Ίδιοι κανόνες στη θάλασσα πρέπει να σημαίνουν ίσους όρους για όσους τους τηρούν.
6. Υφιστάμενες άδειες δεκαετιών
Το ζήτημα γίνεται ακόμη σοβαρότερο για ανθρώπους που διαθέτουν επαγγελματικές άδειες επί 20 ή 30 και άνω χρόνια .
Οι άνθρωποι αυτοί απέκτησαν νόμιμα τα σκάφη τους, επένδυσαν κεφάλαια, αγόρασαν εξοπλισμό, κατέβαλαν φόρους και ασφαλιστικές εισφορές και ανανέωναν επί χρόνια τις άδειές τους σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο.
Η μεταβολή των προϋποθέσεων με τρόπο που μπορεί να θέσει σε κίνδυνο τέτοιες μακροχρόνιες νόμιμες καταστάσεις πρέπει να εξεταστεί με ιδιαίτερη προσοχή υπό το πρίσμα της ασφάλειας δικαίου, της αναλογικότητας, της χρηστής διοίκησης και της προστατευόμενης εμπιστοσύνης των διοικουμένων, ιδίως όταν δεν έχει μεσολαβήσει παράβαση της αλιευτικής νομοθεσίας.
Και εδώ ξεκαθαρίζουμε:
Το κύριο αίτημά μας δεν είναι απλώς να εξαιρεθούν οι παλιοί κάτοχοι αδειών. Το κύριο αίτημά μας είναι να διαγραφεί ο όρος «αποζούν».
Η προστασία των υφιστάμενων αδειών αποτελεί πρόσθετη εγγύηση και όχι υποκατάστατο της κατάργησης του όρου.
7. Προτεινόμενη τροποποίηση του άρθρου 17
Ζητούμε να διαγραφούν οι λέξεις:
«που αποζούν από αυτή»
και η διάταξη να αναφέρεται σε σκάφη που χρησιμοποιούνται στην επαγγελματική αλιεία από επαγγελματίες αλιείς, χωρίς πρόσθετο αόριστο κριτήριο οικονομικού βιοπορισμού.
Συμπέρασμα για το άρθρο 17
Το «αποζούν» δεν προστατεύει περισσότερο τη θάλασσα.
Δεν μετρά την αλιευτική προσπάθεια.
Δεν αποδεικνύει την πραγματική δραστηριότητα.
Δημιουργεί όμως έναν νέο και ασαφή εισοδηματικό φραγμό.
Γι' αυτό ζητούμε την πλήρη απαλοιφή του.
Το «αποζούν» δεν προσθέτει έλεγχο. Προσθέτει ασάφεια.

ΑΡΘΡΟ 44 – ΜΗΤΡΩΟ ΑΓΡΟΤΩΝ ΚΑΙ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΕΩΝ
ΡΗΤΗ ΑΠΟΣΥΝΔΕΣΗ ΤΩΝ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΑΔΕΙΑ ΤΟΥ ΣΚΑΦΟΥΣ
Οι επαγγελματίες αλιείς στους οποίους αφορά η παρέμβασή μας είναι ήδη εγγεγραμμένοι στο ΜΑΑΕ.
Δεν ζητούμε κατάργηση του ΜΑΑΕ. Δεν ζητούμε εξαίρεση από αυτό. Και κυρίως δεν ζητούμε επιδοτήσεις.
Το ζήτημα είναι διαφορετικό.
Ένας διοικητικός χαρακτηρισμός που αποδίδεται στο ΜΑΑΕ για τους σκοπούς του Ν. 3874/2010 δεν πρέπει να μετατρέπεται αυτομάτως σε λόγο απώλειας της επαγγελματικής άδειας ενός αλιευτικού σκάφους, εφόσον εξακολουθεί να ασκείται πραγματική και νόμιμη επαγγελματική αλιευτική δραστηριότητα.
Το βασικό ερώτημα είναι:
Μπορεί η απώλεια ενός ειδικού χαρακτηρισμού στο ΜΑΑΕ να συνεπάγεται αυτομάτως απώλεια της επαγγελματικής άδειας του σκάφους, χωρίς αλιευτική παράβαση και ενώ η δραστηριότητα συνεχίζεται πραγματικά και νόμιμα;
Ζητούμε ο νέος νόμος να απαντήσει ρητά:
Όχι.
Το ζήτημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία στις οικογενειακές συμπλοιοκτησίες. Σε ένα μικρό αλιευτικό σκάφος μπορεί να είναι συμπλοιοκτήτες σύζυγοι ή γονείς και παιδιά.
Η συνταξιοδότηση ενός μέλους ή η δεύτερη νόμιμη δραστηριότητα ενός άλλου μπορεί να αλλάξει τη σύνθεση του προσωπικού ή οικογενειακού εισοδήματος χωρίς να μεταβληθεί ούτε κατά μία ημέρα η πραγματική αλιευτική δραστηριότητα του σκάφους.
Δεν πρέπει να τιμωρείται η οικογενειακή πολυδραστηριότητα που κρατά ανθρώπους και παραγωγικές δραστηριότητες στην ελληνική περιφέρεια.
Προτεινόμενη ρητή διάταξη
Προτείνουμε να προστεθεί στο άρθρο 44 διάταξη με το ακόλουθο περιεχόμενο:
«Η μη πλήρωση των εισοδηματικών ή λοιπών κριτηρίων χαρακτηρισμού φυσικού προσώπου ως επαγγελματία αγρότη κατά τον παρόντα νόμο δεν αποτελεί, από μόνη της, λόγο ανάκλησης, αφαίρεσης ή μη ανανέωσης επαγγελματικής άδειας αλιευτικού σκάφους, εφόσον ασκείται πραγματική και νόμιμη επαγγελματική αλιευτική δραστηριότητα και πληρούνται οι προϋποθέσεις της ειδικής αλιευτικής νομοθεσίας.»
Με αυτή τη λύση δεν καταργείται ούτε αποδυναμώνεται το ΜΑΑΕ. Διατηρούνται τα κριτήριά του για τους σκοπούς για τους οποίους τα προβλέπει ο νομοθέτης και παράλληλα αποφεύγεται η σύγχυση δύο διαφορετικών διοικητικών καθεστώτων με συνέπεια την απώλεια μιας επαγγελματικής άδειας.


ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ – ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΕΚΤΗΜΕΝΟ
Η Ελλάδα έχει δικαίωμα και υποχρέωση να προστατεύει τους αλιευτικούς πόρους και να εφαρμόζει αποτελεσματικά την Κοινή Αλιευτική Πολιτική.
Ο Σύλλογός μας στηρίζει αυτή την κατεύθυνση.
Η ευρωπαϊκή πολιτική ελέγχου κινείται προς την ενίσχυση της ηλεκτρονικής καταγραφής, της παρακολούθησης, της ιχνηλασιμότητας και της αποτελεσματικής εφαρμογής των αλιευτικών κανόνων. Παράλληλα αναγνωρίζει την κοινωνική και οικονομική σημασία της μικρής παράκτιας αλιείας και των παράκτιων κοινοτήτων.
Δεν προκύπτει από το ενωσιακό πλαίσιο ελέγχου ένας γενικός κανόνας σύμφωνα με τον οποίο ο επαγγελματίας αλιέας πρέπει να αποδεικνύει ότι η αλιεία αποτελεί την κύρια ή αποκλειστική πηγή του συνολικού εισοδήματός του προκειμένου να διατηρήσει την επαγγελματική άδεια του σκάφους του.
Η ευρωπαϊκή κατεύθυνση είναι σαφής ως προς τα εργαλεία: ψηφιακή παρακολούθηση, ηλεκτρονική καταγραφή, ιχνηλασιμότητα, έλεγχος πραγματικής δραστηριότητας, παρακολούθηση των σκαφών και αποτελεσματική εφαρμογή των κανόνων.
Αυτήν ακριβώς την κατεύθυνση στηρίζουμε.
Η ευρωπαϊκή απαίτηση για περισσότερο έλεγχο δεν πρέπει να μεταφράζεται σε εθνικό εισοδηματικό αποκλεισμό.
Με άλλα λόγια:
Ναι στον ευρωπαϊκό εκσυγχρονισμό της αλιείας- Ναι στον ψηφιακό έλεγχο- Ναι στην προστασία των αποθεμάτων.
Όχι στη χρήση του εισοδήματος ως υποκατάστατου του ελέγχου της πραγματικής αλιευτικής δραστηριότητας.

ΤΕΛΙΚΗ ΘΕΣΗ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ
Ο Σύλλογος Επαγγελματιών Αλιέων Παραλίας Κυριακίου ζητεί από το Υπουργείο να αξιοποιήσει τη δημόσια διαβούλευση ώστε να αποσαφηνίσει το νέο πλαίσιο πριν δημιουργηθούν προβλήματα στην εφαρμογή του.
Δεν ζητούμε να μείνει η αλιεία χωρίς έλεγχο.
Ζητούμε περισσότερο και καλύτερο έλεγχο εκεί όπου πραγματικά χρειάζεται.
Δεν ζητούμε επιδότηση. Δεν ζητούμε φορολογικό προνόμιο. Δεν ζητούμε να προστατευθεί η παρανομία.
Ζητούμε να προστατευθεί η νόμιμη παραγωγική δραστηριότητα.
Ζητούμε συγκεκριμένα:
1. Την πλήρη κατάργηση και απαλοιφή από το άρθρο 17 της φράσης «που αποζούν από αυτή».
2. Τη ρητή αποσύνδεση, στο άρθρο 44, των εισοδηματικών κριτηρίων χαρακτηρισμού στο ΜΑΑΕ από την ανάκληση, αφαίρεση ή μη ανανέωση επαγγελματικής άδειας αλιευτικού σκάφους.
3. Την προστασία των υφιστάμενων νόμιμων επαγγελματικών αδειών και την αποφυγή ανατροπής μακροχρόνιων νόμιμων καταστάσεων χωρίς πραγματική αλιευτική παράβαση.
4. Τη χρήση αντικειμενικών και μετρήσιμων στοιχείων της πραγματικής αλιευτικής δραστηριότητας ως βασικού κριτηρίου ελέγχου.
5. Την ιδιαίτερη συνεκτίμηση των χαρακτηριστικών της πολύ μικρής οικογενειακής παράκτιας αλιείας, των οικογενειακών συμπλοιοκτησιών και της σημασίας τους για τη διατήρηση των μικρών παράκτιων κοινωνιών.
Η μικρή παράκτια αλιεία δεν ζητά να μείνει στο παρελθόν.
Ζητά να περάσει στο μέλλον χωρίς να αφήσουμε πίσω τους ανθρώπους που την κράτησαν ζωντανή.
Ο εκσυγχρονισμός πρέπει να σημαίνει καλύτερο έλεγχο, μεγαλύτερη διαφάνεια και δικαιότερους κανόνες — όχι δημιουργία νέων ασαφών προϋποθέσεων που μπορούν να οδηγήσουν στην έξοδο νόμιμων επαγγελματιών από τη δραστηριότητα.
Και τελικά το ερώτημα που καλείται να απαντήσει ο νομοθέτης είναι απλό:
Θέλουμε να ελέγξουμε εάν ο επαγγελματίας αλιέας αλιεύει νόμιμα ή θέλουμε να κρίνουμε εάν έχει αρκετή οικονομική ανάγκη ώστε να του επιτρέπεται να αλιεύει;
Σε ένα σύγχρονο κράτος δικαίου, θεωρούμε ότι η απάντηση πρέπει να είναι η πρώτη.
Ναι στον αυστηρό έλεγχο της αλιείας - Ναι στην προστασία της θάλασσας- Ναι στην ψηφιακή διαφάνεια- Ναι στους ίδιους κανόνες για όλους- Όχι στη μετατροπή της σύνταξης και του δεύτερου νόμιμου εισοδήματος σε λόγο απώλειας του επαγγέλματος.

Η θάλασσα προστατεύεται ελέγχοντας την αλιευτική προσπάθεια — όχι ελέγχοντας από πού αποζεί η οικογένεια του αλιέα.

Για τον Σύλλογο Επαγγελματιών Αλιέων Παραλίας Κυριακίου
Έδρα: Κυριάκι Βοιωτίας
Το Διοικητικό Συμβούλιο

Προτείνουμε να μπει σαν Σκοπός το παρακάτω:

Η ανάπτυξη και η ανάδειξη της Ελλάδας σε Διεθνή Προορισμό Αλιευτικού Τουρισμού, αξιοποιώντας τα ιδιαίτερα συγκριτικά πλεονεκτήματα της χώρας, τη μακραίωνη αλιευτική και ναυτική παράδοση, τον εκτεταμένο παράκτιο και νησιωτικό χώρο και τον μεγαλύτερο αριθμό επαγγελματικών αλιευτικών σκαφών στην Ευρώπη, με στόχο την ανάπτυξη μιας δυναμικής και εξωστρεφούς δραστηριότητας, η οποία θα ενισχύει το εισόδημα των επαγγελματιών αλιέων, θα διαφοροποιεί και θα εμπλουτίζει το ελληνικό τουριστικό προϊόν και θα συμβάλλει στην Βιώσιμη Ανάπτυξη των τοπικών, περιφερειακών και εθνικών οικονομιών.



Επεξήγηση - Αιτιολογική Έκθεση

[Η ανωτέρω κατεύθυνση δεν αποτελεί νέο ή αποσπασματικό στόχο, αλλά έχει ήδη τεθεί από την Πολιτεία. Ειδικότερα, στο από 17.02.2022 Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και του Υπουργείου Τουρισμού για την προώθηση του Αλιευτικού Τουρισμού, ως ένας από τους ρητά διατυπωμένους στόχους τίθεται η «ανάδειξη της Ελλάδας ως Διεθνούς προορισμού για τον αλιευτικό τουρισμό» (δείτε το Δελτίο Τύπου από το Υπουργείο στην Διεύθυνση https://tinyurl.com/yz6exj5j , αλλά και την σύσταση της Ομάδας που ακολούθησε σε εφαρμογή του Μνημονίου).

Επίσης, με τον παραπάνω Σκοπό, θα μπορέσει το παρών Νομοσχέδιο να ελέγξει και την Προβολή στο διαδίκτυο - εξάπλωση, πάρα πολλών Μη Επαγγελματικών Αλιευτικών Σκαφών που διαφημίζουν Ψάρεμα και τείνει να λάβει εντελώς ανεξέλεγκτες διαστάσεις, (δείτε και σχετική επιστολή των Ιχθυολόγων του Δημοσίου, στην διεύθυνση: https://tinyurl.com/2dbk6x6t ), αλλά και σχετικό σχόλιο στο Άρθρο 15].

(Και επίσης στις άλλες παραγράφους, να προστεθούν μερικές λέξεις - φράσεις, ως ακολούθως)

Η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του ελέγχου και η βιώσιμη διαχείριση των πόρων στους τομείς της αλιείας ( Αμοργόραμα, Αλιευτικός Τουρισμός με Επαγγελματία Αλιέα) και της υδατοκαλλιέργειας,

Η στήριξη του θεσμού του αγροτικού συνεργατισμού και ειδικά στον τομέα της Αλιείας, ώστε οι Έλληνες επαγγελματίες αλιείς, μέσα από ισχυρούς και αποτελεσματικούς συλλογικούς φορείς, να καταστούν πρωταγωνιστές στο Αιγαίο, στη Μεσόγειο και στην Ευρώπη, συμβάλλοντας ενεργά στη διαμόρφωση πολιτικών και δράσεων για την αλιεία, τη θάλασσα και τη βιώσιμη αξιοποίηση των θαλάσσιων πόρων.

(δείτε και σχετικό σχόλιο στο Άρθρο 35).

• Αντικατάσταση της παρ.α του αρθρ1 σε:
«α) η θέσπιση Εθνικού Συστήματος Ελέγχου Αλιείας & Αλιευτικών Δραστηριοτήτων και η βέλτιστη αλιευτική διαχείριση των έμβιων υδρόβιων βιολογικών πόρων»