ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ
Ρύθμιση του τομέα της αλιείας, τροποποίηση του Αλιευτικού Κώδικα, ρυθμίσεις για τις Σχολές Επαγγελμάτων Κρέατος, το Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων και λοιπές διατάξεις
Έκθεση Διαβούλευσης
Μπορείτε να δείτε την έκθεση διαβούλευσης όπως αυτή ενσωματώθηκε στη σχετική Ενότητα της τελικής Ανάλυσης Συνεπειών Ρύθμισης εδώ
ΜΕΡΟΣ Β΄ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΟΜΕΑ ΑΛΙΕΙΑΣ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄ ΕΛΕΓΧΟΣ ΑΛΙΕΙΑΣ - ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΑΛΙΕΥΤΙΚΟΥ ΚΩΔΙΚΑ
Άρθρο 10 Πλαίσιο ρύθμισης αλιευτικών δραστηριοτήτων και ελέγχου της αλιευτικής παραγωγής – Εξουσιοδοτικές διατάξεις - Τροποποίηση περ. ι) παρ. 1 και παρ. 3 και προσθήκη παρ. 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13 και 14 στο άρθρο 10 του Αλιευτικού Κώδικα
Στο άρθρο 10 του Αλιευτικού Κώδικα (ν.δ. 420/1970, Α΄ 27), περί ρυθμιστικών μέτρων, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) προστίθεται τίτλος, β) στην περ. ι) της παρ. 1, μετά τις λέξεις «χορήγηση επαγγελματικών» διαγράφονται οι λέξεις «και ερασιτεχνικών», γ) στην παρ. 3 διαγράφονται οι λέξεις «και ερασιτεχνικών», δ) προστίθενται παρ. 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13 και 14, και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, το άρθρο 10 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 10
Εξουσιοδοτικές διατάξεις για τη ρύθμιση των όρων άσκησης αλιείας, της αδειοδότησης, της εμπορίας αλιευτικών προϊόντων και των συστημάτων ελέγχου
1. Με προεδρικά διατάγματα που εκδίδονται με πρόταση του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων μετά από γνώμη του συμβουλίου αλιείας, μπορεί να ορίζονται είτε γενικά για όλη την επικράτεια είτε μερικά κατά περιφέρεια, ανάλογα με τις τοπικές συνθήκες, για τα εσωτερικά και θαλάσσια ύδατα, τα εξής:
α) οι περιοχές και οι χρονικές περίοδοι αλιείας, τα εργαλεία, ο εξοπλισμός, οι συσκευές και οι μέθοδοι άσκησης της αλιείας,
β) ο αριθμός ορισμένων τύπων αλιευτικών σκαφών ή άλλων πλωτών μέσων και εργαλείων,
γ) οι προϋποθέσεις για την εγκατάσταση και λειτουργία μονάδων υδατοκαλλιέργειας, καθώς και για την παραχώρηση των αναγκαίων για την εξυπηρέτηση των μονάδων αυτών χερσαίων και υδάτινων εκτάσεων,
δ) οι προϋποθέσεις λειτουργίας και εκμετάλλευσης των δημόσιων ιχθυοτρόφων υδάτων,
ε) τα είδη, τα μεγέθη και οι ποσότητες των ψαριών και άλλων υδρόβιων οργανισμών που επιτρέπεται να αλιεύονται καθώς και οι όροι ειδικής προστασίας ορισμένων υδρόβιων οργανισμών,
στ) οι προϋποθέσεις για τη χορήγηση άδειας αλιείας γόνου ψαριών, και άλλων υδροβίων οργανισμών,
ζ) οι προϋποθέσεις για τη χορήγηση άδειας για τοποθέτηση μονίμων ή προσωρινών εργαλείων ή εγκαταστάσεων για αλιεία,
η) οι προϋποθέσεις για τη χορήγηση άδειας αλιείας με ειδικά ή νέα συστήματα αλιείας,
θ) οι προϋποθέσεις για τη χορήγηση άδειας πειραματικής αλιείας καθώς και εισαγωγής υδροβίων οργανισμών που προορίζονται για εμπλουτισμούς,
ι) οι προϋποθέσεις για τη χορήγηση επαγγελματικών αδειών αλιείας, ατομικών και σκαφών, οι αρμόδιες για την έκδοσή τους αρχές, η χρονική διάρκεια ισχύος, η ανανέωση και ανάκληση των αδειών αυτών, καθώς και ο επιτρεπόμενος αριθμός αδειών αλιείας κατά περιοχή, χρονική περίοδο και αλιευτικό εργαλείο,
ια) οι προϋποθέσεις για τη χορήγηση άδειας απόπλου σκαφών για αλιεία σε διεθνή ύδατα και
ιβ) κάθε άλλο μέτρο που αποσκοπεί στη ρύθμιση της αλιείας και στη ανάπτυξη και προστασία της αλιευτικής παραγωγής και γενικά των υδάτινων βιολογικών πόρων και υγροβιοτόπων.
2. Με προεδρικά διατάγματα που εκδίδονται με πρόταση των Υπουργών Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, καθορίζονται οι τύποι και οι προδιαγραφές των σκαφών και γενικά των πλωτών μέσων με τα οποία επιτρέπεται η αλιεία.
3. Με προεδρικά διατάγματα που εκδίδονται με πρόταση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, καθορίζεται ο τύπος των αδειών αλιείας, η αντιμετώπιση της δαπάνης για την προμήθεια των σχετικών εντύπων από τους αρμοδίους για την έκδοση των αδειών φορείς και το ύψος των τελών για την έκδοση και ανανέωση των επαγγελματικών αδειών αλιείας.
4. Με προεδρικά διατάγματα που εκδίδονται με πρόταση των Υπουργών Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και Ανάπτυξης, μπορεί να ρυθμίζονται:
α) θέματα σχετικά με την κατοχή, μεταφορά, εμπορία, συντήρηση, μεταποίηση, τυποποίηση και την ποιοτική κατάταξη αλιευτικών προϊόντων και γενικά των υδρόβιων οργανισμών και
β) θέματα σχετικά με την απαγόρευση κατασκευής, εισαγωγής κατοχής και εμπορίας δικτύων και γενικά αλιευτικών εργαλείων και συσκευών.
5. Αν υπάρχει κίνδυνος μείωσης ή καταστροφής των ιχθυοαποθεμάτων και ιδιαίτερα του γόνου των ψαριών, ή άλλων υδρόβιων οργανισμών ή κίνδυνος γενικότερης διαταραχής του υδάτινου οικολογικού συστήματος ή για λόγους ρύθμισης της αλιείας, μπορεί με αποφάσεις του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, που εκδίδονται ύστερα από γνώμη του Συμβουλίου Αλιείας και δημοσιεύονται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, να επιβάλλονται για χρονική περίοδο μέχρι ένα (1) έτος ειδικά ή πρόσθετα περιοριστικά της αλιείας μέτρα σε σχέση με τις ρυθμίσεις που προβλέπονται από τα διατάγματα που εκδόθηκαν ή εκδίδονται σύμφωνα με την παρ. 1. Με τις αποφάσεις αυτές μπορεί να απαγορευθεί η αλιεία σε ορισμένη απόσταση από τις ακτές ή σε ορισμένο βάθος υδάτων, με ορισμένους τύπους σκαφών ή ορισμένα εργαλεία, ή η αλιεία ορισμένων ειδών, μεγεθών και ποσοτήτων αλιευμάτων σε μια ή περισσότερες θαλάσσιες, λιμνοθαλάσσιες, λίμνιες και ποτάμιες περιοχές. Η ισχύς των μέτρων που έχουν ληφθεί με τις αποφάσεις αυτές, μπορεί να παραταθεί με όμοιες αποφάσεις μέχρι ένα (1) ακόμη έτος.
6. Τα ειδικά ή πρόσθετα περιοριστικά της αλιείας μέτρα, που αναφέρονται στην παρ. 5, μπορεί να επιβάλλονται για τους ίδιους λόγους με αποφάσεις του Περιφερειάρχη που εκδίδονται ύστερα από γνώμη του περιφερειακού συμβουλίου για ποτάμιους λιμναίους, λιμνοθαλάσσιους και άλλους υδάτινους εσωτερικούς χώρους του νομού.
7. Με απόφαση του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων δύναται να καθορίζονται οι ειδικότεροι όροι και προϋποθέσεις για την εμπορία προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας σε εναρμόνιση με την ενωσιακή νομοθεσία και ιδίως:
α) οι κανόνες τήρησης κοινών προδιαγραφών των αλιευτικών προϊόντων που προορίζονται για ανθρώπινη κατανάλωση,
β) η κατανομή των προϊόντων της περ. α) σε παρτίδες,
γ) η ιχνηλασιμότητα των παρτίδων της περ. β) σε όλα τα στάδια παραγωγής, επεξεργασίας, διανομής και εμπορίας τους,
δ) οι γενικοί όροι ζύγισης των παρτίδων,
ε) οι υποχρεωτικές ενδείξεις σήμανσης και πληροφόρησης του καταναλωτή,
στ) ο έλεγχος της διακίνησης, εμπορίας, μεταφοράς και μεταποίησης των αλιευτικών προϊόντων.
8. Με απόφαση του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων δύναται να καθορίζονται οι ειδικότεροι όροι και προϋποθέσεις καθώς και κάθε θέμα σχετικό με την εξειδίκευση των επιμέρους σταδίων της διαδικασίας ελέγχου επί δραστηριοτήτων αλιείας ή εμπορίας προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας και η διαλειτουργικότητα του Ολοκληρωμένου Συστήματος Παρακολούθησης Αλιείας (Ο.Σ.Π.Α.) με άλλα συστήματα του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.
9. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Ψηφιακής Διακυβέρνησης και του κατά περίπτωση αρμόδιου υπουργού ρυθμίζονται η ανάπτυξη, η οργάνωση, η λειτουργία και η υποστήριξη του Ο.Σ.Π.Α. και των υποσυστημάτων και μητρώων που αυτό περιλαμβάνει, καθώς και η διαλειτουργικότητά του με άλλα συστήματα του δημοσίου τομέα. Επίσης, μπορεί να ορίζονται νέες αρμόδιες αρχές και νέες ηλεκτρονικές διαδικασίες και τηρούμενα μητρώα.
10. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Ψηφιακής Διακυβέρνησης και του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.) καθορίζονται οι όροι πρόσβασης των υπηρεσιακών χρηστών της Α.Α.Δ.Ε. στο Ο.Σ.Π.Α., και η διαλειτουργικότητα του Ο.Σ.Π.Α. με τα πληροφοριακά συστήματα της Α.Α.Δ.Ε..
11. Με απόφαση του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων δύναται να εγκρίνεται Κώδικας Δεοντολογίας των επιθεωρητών αλιείας, στον οποίο περιλαμβάνονται οι αρχές και οι κανόνες που διέπουν τη συμπεριφορά των επιθεωρητών αλιείας, κατά την ενάσκηση των καθηκόντων τους, στο πλαίσιο των ελεγκτικών διαδικασιών επιθεωρήσεων για τη διακίνηση, εμπορία, εισαγωγή, εξαγωγή και αγορά προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας.
12. Με απόφαση του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ρυθμίζεται κάθε ζήτημα σχετικό με την εφαρμογή του συστήματος επιβολής μορίων λόγω διάπραξης σοβαρών παραβάσεων στον τομέα της αλιείας.
13. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, δύναται να αναπροσαρμόζονται τα χρηματικά πρόστιμα που επιβάλλονται για παραβάσεις της αλιευτικής νομοθεσίας, από εξακόσια (600) έως δώδεκα χιλιάδες (12.000) ευρώ, ανάλογα με τη σοβαρότητα της παράβασης.
14. Με απόφαση του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων καθορίζεται η ημερομηνία έναρξης ισχύος της απόδοσης του αριθμού μητρώου σκάφους και του κωδικού εξωτερικής ταυτοποίησης σκάφους και ρυθμίζεται κάθε ειδικότερο θέμα σχετικό με την εφαρμογή της παρ. 3 του άρθρου 3Α.».
Δεν βρήκατε απάντηση στην ερώτησή σας;
Για επιπλέον απορίες σχετικά με την παραπάνω διαβούλευση μπορείτε να στείλετε το ερώτημά σας απευθείας, μέσω της ειδικής φόρμας επικοινωνίας της διαβούλευσης.
Φόρμα επικοινωνίαςΠΡΟΣΟΧΗ
Εφόσον επιθυμείτε να υποβάλλετε σχόλια και προτάσεις επί της διαβούλευσης, παρακαλούμε μην χρησιμοποιείτε την παρούσα φόρμα, αλλά μεταβείτε στο σχετικό πεδίο σχολιασμού.
Δημοσιευμένα σχόλια
«Εξουσιοδοτικές διατάξεις για τη ρύθμιση των όρων άσκησης αλιείας, της αδειοδότησης, της εμπορίας αλιευτικών προϊόντων και των συστημάτων ελέγχου»
Στην παράγραφο 10 θα πρέπει να διαγραφεί η φράση «οι όροι πρόσβασης των υπηρεσιακών χρηστών της Α.Α.Δ.Ε. στο Ο.Σ.Π.Α» και να μείνει μόνο η διαλειτουργικότητα.
1.Αλιευτική Ανάπαυση ανά Περιφέρεια / Ζώνη
Θεσμοθέτηση τοπικής αλιευτικής ανάπαυσης βάσει επιστημονικών δεδομένων, προσαρμοσμένης στις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε θαλάσσιας περιοχής για την αναγέννηση των αποθεμάτων.
2.Ζώνες Αλιευτικής Προστασίας με Συμμετοχή των Αλιέων
Δημιουργία προστατευόμενων ζωνών (π.χ. αναπαραγωγής/γόνου) με θεσμοθετημένο δικαίωμα των τοπικών αλιευτικών συλλόγων να υποβάλλουν προτάσεις, οι οποίες θα αξιολογούνται επιστημονικά και θεσμικά.
3.Υποχρεωτική Οικονομική Στήριξη
Σύνδεση κάθε υποχρεωτικής παύσης αλιείας με οικονομική αποζημίωση των αλιέων μέσω ενωσιακών και εθνικών πόρων.
4.Επιλογή Αλιευτικού Τουρισμού χωρίς συλλεκτική αλιεία
Επιλογή άσκησης αλιευτικού τουρισμού κατά την περίοδο ανάπαυσης (χωρίς συλλεκτική αλιεία) για τη διατήρηση του εισοδήματος του αλιέα.
Προγράμματα Αντιμετώπισης Εισβολικών Ειδών
Εφαρμογή περιφερειακών προγραμμάτων με οικονομικά κίνητρα για τη στοχευμένη αφαίρεση εισβολικών ειδών, ιδιαίτερα στις νησιωτικές περιοχές.
H αναμόρφωση του συστήματος διαχείρισης, παρακολούθησης και ελέγχου της αλιείας πρέπει να περιλαμβάνει ρητά την ερασιτεχνική αλιεία. Στο προτεινόμενο σχέδιο νόμου η ερασιτεχνική αλιεία δεν εντάσσεται με ολοκληρωμένο τρόπο στα σχετικά άρθρα, ενώ στο άρθρο 10 διαγράφονται οι υφιστάμενες αναφορές στις ερασιτεχνικές άδειες χωρίς να θεσπίζεται παράλληλα σαφές εθνικό πλαίσιο για την καταγραφή, παρακολούθηση και τον έλεγχό της.
Η ανάγκη αυτή είναι ιδιαίτερα σημαντική υπό το πρίσμα της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής και του αναθεωρημένου ενωσιακού πλαισίου ελέγχου της αλιείας. Ο Κανονισμός (ΕΕ) 2023/2842, που τροποποιεί τον Κανονισμό (ΕΚ) 1224/2009, προβλέπει μεταξύ άλλων ηλεκτρονικά συστήματα καταγραφής και αναφοράς αλιευμάτων της ερασιτεχνικής αλιείας, καταχώριση των φυσικών προσώπων που την ασκούν στις περιπτώσεις που ορίζει το ενωσιακό πλαίσιο.
Παράλληλα, στο πλαίσιο συζητήσεων του AEF με επαγγελματίες αλιείς σε περιοχές του Αργοσαρωνικού, η ανεπαρκής παρακολούθηση της ερασιτεχνικής αλιευτικής δραστηριότητας και η παράνομη διάθεση αλιευμάτων στην αγορά αναδείχθηκαν επανειλημμένα ως σημαντικά ζητήματα, τόσο για τη βιωσιμότητα της επαγγελματικής μικρής παράκτιας αλιείας όσο και για την ορθή αποτύπωση της συνολικής αλιευτικής πίεσης.
Προτείνεται, συνεπώς, η ερασιτεχνική αλιεία να ενσωματωθεί ρητά στο νέο θεσμικό πλαίσιο και στα κατάλληλα υποσυστήματα του Ολοκληρωμένου Συστήματος Παρακολούθησης Αλιείας (Ο.Σ.Π.Α.), με σαφείς διατάξεις που να επιτρέπουν την εφαρμογή των υποχρεώσεων της ενωσιακής νομοθεσίας και την ανάπτυξη ενός λειτουργικού εθνικού συστήματος παρακολούθησης και ελέγχου.
1. καταχώριση των ερασιτεχνών αλιέων, σύμφωνα με τις απαιτήσεις της ενωσιακής νομοθεσίας,
2. ηλεκτρονική καταγραφή και αναφορά των αλιευμάτων,
3. παρακολούθηση της συνολικής αλιευτικής πίεσης που ασκείται από την ερασιτεχνική αλιεία,
4. έλεγχο της συμμόρφωσης με περιορισμούς ως προς είδη, ποσότητες, εργαλεία και περιοχές, και
5. αποτελεσματική εφαρμογή της απαγόρευσης εμπορίας και πώλησης αλιευμάτων ερασιτεχνικής αλιείας.
Η συμπερίληψη της ερασιτεχνικής αλιείας στο νέο σύστημα είναι απαραίτητη τόσο για την πληρέστερη γνώση της πραγματικής αλιευτικής πίεσης και την επιστημονικά τεκμηριωμένη διαχείριση των αποθεμάτων όσο και για τη διασφάλιση ισότιμων όρων μεταξύ ερασιτεχνικής και επαγγελματικής αλιευτικής δραστηριότητας.
Άρθρο 10, παρ. 9 – Κατάρτιση και τεχνική υποστήριξη των επαγγελματιών αλιέων για τη χρήση του Ο.Σ.Π.Α.
Η επικαιροποίηση του Ολοκληρωμένου Συστήματος Παρακολούθησης Αλιείας (Ο.Σ.Π.Α.) αποτελεί σημαντικό βήμα προς τον εκσυγχρονισμό, τη διαφάνεια και την αποτελεσματικότερη παρακολούθηση του τομέα της αλιείας.
Ωστόσο, η αποτελεσματική εφαρμογή ενός τόσο εκτεταμένου ψηφιακού συστήματος προϋποθέτει ότι οι επαγγελματίες αλιείς που καλούνται να το χρησιμοποιήσουν θα έχουν προηγουμένως λάβει επαρκή ενημέρωση, πρακτική κατάρτιση και συνεχή τεχνική υποστήριξη. Η μετάβαση στις νέες ψηφιακές διαδικασίες δεν πρέπει να δημιουργήσει πρόσθετα εμπόδια ή κίνδυνο ακούσιας μη συμμόρφωσης, ιδίως για τους επαγγελματίες της μικρής παράκτιας αλιείας που ενδέχεται να έχουν περιορισμένη εξοικείωση με σύνθετες ψηφιακές εφαρμογές.
Προτείνεται, συνεπώς, στην παρ. 9 του άρθρου 10, μαζί με τις προβλέψεις για την ανάπτυξη, οργάνωση, λειτουργία και υποστήριξη του Ο.Σ.Π.Α., να προβλεφθεί πρόγραμμα ενημέρωσης, πρακτικής κατάρτισης και διαρκούς τεχνικής υποστήριξης των επαγγελματιών αλιέων πριν και κατά τη μετάβαση στις νέες ψηφιακές διαδικασίες.
Η υποστήριξη αυτή θα ήταν σκόπιμο να παρέχεται σε τοπικό επίπεδο, με πρακτικό και προσβάσιμο τρόπο, να συνοδεύεται από απλές οδηγίες χρήσης και σταθερό μηχανισμό τεχνικής βοήθειας και να μπορεί να υλοποιείται σε συνεργασία με τις αρμόδιες υπηρεσίες αλιείας και τους τοπικούς αλιευτικούς συλλόγους.
Ο Αλιευτικός Κώδικας έχει εύλογα διαμορφωθεί κυρίως γύρω από την προστασία και τη βιώσιμη εκμετάλλευση των αλιευτικών αποθεμάτων, λογική που συνδέεται και με τους στόχους της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής – Κανονισμός (ΕΕ) 1380/2013. Στα εισβολικά είδη, όμως, μπορεί να απαιτείται η αντίστροφη λογική: ενθάρρυνση της στοχευμένης αλίευσης και απομάκρυνσης αντί περιορισμού της αλιευτικής πίεσης.
Προτείνεται να προβλεφθεί ρητά η δυνατότητα θέσπισης:
«μέτρων διαχείρισης, στοχευμένης αλίευσης, ασφαλούς συλλογής, μεταφοράς, επεξεργασίας και αξιοποίησης ξενικών και εισβολικών υδρόβιων ειδών, καθώς και των όρων πιλοτικής εφαρμογής νέων αλιευτικών εργαλείων, μεθόδων ή διατάξεων.»
Παράλληλα, προτείνεται η δημιουργία Άδειας Πιλοτικής Αλιευτικής Καινοτομίας, διακριτής από την αντίστοιχη πρόβλεψη για την υδατοκαλλιέργεια, περιορισμένης διάρκειας, με απλουστευμένη διαδικασία και επιστημονική παρακολούθηση.
Η ρύθμιση πρέπει να διακρίνει σαφώς τα εδώδιμα ξενικά είδη από τα τοξικά είδη. Ο Κανονισμός (ΕΚ) 853/2004, όπως ισχύει, απαγορεύει τη διάθεση στην αγορά προϊόντων που προέρχονται από δηλητηριώδη ψάρια των οικογενειών Tetraodontidae, Molidae, Diodontidae και Canthigasteridae. Αντίστοιχη υποχρέωση ελέγχου προβλέπεται σήμερα στον Εκτελεστικό Κανονισμό (ΕΕ) 2019/627.
Για τα είδη αυτά πρέπει να είναι δυνατή η ανάπτυξη ασφαλών, μη εδώδιμων, ερευνητικών και λοιπών νόμιμων διαδρομών αξιοποίησης, με πλήρη εφαρμογή της σχετικής ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
Αυτό που χρειάζεται από την Πολιτεία είναι σαφής και λειτουργική νομική διαδρομή για να μπορούν νέες λύσεις να δοκιμάζονται με ασφάλεια. Η χρηματοδότηση μπορεί να αναζητηθεί σε ευρωπαϊκά, ερευνητικά και διεθνή προγράμματα ή/και στην ιδιωτική πρωτοβουλία.
Δημιουργήστε νόμιμο δρόμο για νέες λύσεις και αξιοποίηση.
Με υπουργικές ή κοινές υπουργικές αποφάσεις θα μπορούν να ρυθμίζονται οι διαδικασίες ελέγχου, η λειτουργία του ΟΣΠΑ, οι ηλεκτρονικές υποχρεώσεις, το σύστημα μορίων, οι αρμόδιες αρχές και η αναπροσαρμογή των προστίμων. Σε ορισμένα σημεία χρησιμοποιούνται υπερβολικά γενικές διατυπώσεις, όπως «κάθε θέμα σχετικό» και «κάθε ζήτημα σχετικό», χωρίς να προσδιορίζονται επαρκώς τα όρια αυτών των εξουσιών.
Ιδιαίτερα προβληματική είναι η παρ. 13, η οποία επιτρέπει στους Υπουργούς Αγροτικής Ανάπτυξης και Οικονομικών να αναπροσαρμόζουν με κοινή απόφαση τα πρόστιμα από 600 έως 12.000 ευρώ, με μοναδικό γενικό κριτήριο τη «σοβαρότητα της παράβασης». Το εύρος είναι τεράστιο και ο νόμος δεν καθορίζει συγκεκριμένες κατηγορίες παραβάσεων, αντικειμενικά κριτήρια επιμέτρησης και αντιστοίχιση κάθε κατηγορίας με συγκεκριμένο ύψος προστίμου. Οι βασικοί κανόνες καθορισμού των κυρώσεων πρέπει να τίθενται από τον ίδιο τον νόμο και όχι να διαμορφώνονται αργότερα με υπουργικές αποφάσεις.
Παράλληλα, εμπλέκονται πολλοί διαφορετικοί Υπουργοί, υπηρεσίες και η ΑΑΔΕ, ενώ μπορεί να ορίζονται ακόμη και νέες αρμόδιες αρχές με μεταγενέστερη κοινή υπουργική απόφαση. Δεν καθορίζονται όμως με την ίδια σαφήνεια τα όρια των αρμοδιοτήτων τους, ποιος έχει την τελική ευθύνη και ποιος λογοδοτεί σε περίπτωση λάθους, αλληλοεπικάλυψης ή αντικρουόμενων αποφάσεων. Ο επαγγελματίας αλιέας δεν μπορεί να βρίσκεται απέναντι σε ένα διαρκώς διευρυνόμενο σύστημα υπηρεσιών και ελέγχων χωρίς να γνωρίζει ποιος αποφασίζει, ποιος ελέγχει και σε ποιον μπορεί να προσφύγει.
Το άρθρο 43 παρ. 2 του Συντάγματος επιτρέπει στις υπουργικές αποφάσεις να ρυθμίζουν ειδικότερα, τεχνικά ή λεπτομερειακά θέματα. Επομένως, ο νόμος πρέπει να ξεκαθαρίζει ότι με αυτές τις αποφάσεις δεν μπορούν να μεταβάλλονται ουσιώδεις όροι άσκησης της επαγγελματικής αλιείας, οι βασικές προϋποθέσεις επιβολής κυρώσεων ή τα δικαιώματα των ελεγχόμενων.
Κάθε απόφαση που επιβάλλει σοβαρούς περιορισμούς, νέες υποχρεώσεις ή οικονομικές επιβαρύνσεις πρέπει να στηρίζεται σε δημοσιοποιημένα επιστημονικά δεδομένα, να λαμβάνει υπόψη τις κοινωνικές και οικονομικές συνέπειες και να προηγείται ουσιαστική συμμετοχή των αντιπροσωπευτικών φορέων της μέσης και της παράκτιας αλιείας. Αν ο Υπουργός αποκλίνει από τη γνώμη του Συμβουλίου Αλιείας, πρέπει να αιτιολογεί ειδικά και δημόσια την απόφασή του.
Πρέπει επίσης να προβλεφθεί υποχρεωτικός έλεγχος της αποτελεσματικότητας κάθε μέτρου. Κάθε περιορισμός οφείλει να έχει σαφή σκοπό, μετρήσιμους στόχους, καθορισμένη διάρκεια και ημερομηνία επανεξέτασης. Αν δεν επιτυγχάνει τον σκοπό του ή προκαλεί δυσανάλογες συνέπειες στους επαγγελματίες, πρέπει να τροποποιείται ή να καταργείται. Αν ένα μέτρο δεν φέρνει αποτέλεσμα, για ποιον λόγο πρέπει να συνεχίζει να υπάρχει;
Οι εξουσίες πρέπει να είναι συγκεκριμένες, περιορισμένες και ελέγξιμες. Η προστασία των αλιευτικών αποθεμάτων είναι υποχρέωση της Πολιτείας, εξίσου σημαντική όμως είναι και η προστασία ενός τόσο σημαντικού παραγωγικού κλάδου όπως η επαγγελματική αλιεία και των ανθρώπων που ζουν από αυτήν. Τα μέτρα που λαμβάνονται πρέπει, επομένως, να είναι νόμιμα, τεκμηριωμένα, αναλογικά και αποδεδειγμένα αποτελεσματικά.