Το επαγγελματικό αλιευτικό σκάφος δεν πρέπει να εγκλωβίζεται σε έναν υπερβολικά στενό ορισμό της “αποκλειστικής” αλιευτικής χρήσης. Η σύγχρονη μικρή παράκτια αλιεία χρειάζεται δυνατότητα συμπληρωματικού εισοδήματος, αλιευτικό τουρισμό και κίνητρα παραμονής στο επάγγελμα.
Ο νόμος πρέπει να προστατεύει τον πραγματικό επαγγελματία αλιέα αλλά νά τού δίδεται η δυνατότητα επιβίωσης σε άλλο επάγγελμα και να δημιουργεί προϋποθέσεις βιωσιμότητας του επαγγέλματος — όχι νέους λόγους απώλειας της επαγγελματικής και τής ιδιότητας

Η επέκταση της υποχρέωσης εντοπισμού θέσης στο σύνολο του επαγγελματικού στόλου, συμπεριλαμβανομένων των μικρών παράκτιων σκαφών, αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την αξιόπιστη εκτίμηση της αλιευτικής προσπάθειας και την αποτελεσματική καταπολέμηση της παράνομης, λαθραίας και άναρχης αλιείας (IUU).
Παράλληλα, η εγκατάσταση συστημάτων εντοπισμού και σε ερασιτεχνικά σκάφη παρουσιάζει διπλό όφελος:
Διαχείριση αποθεμάτων και βιοποικιλότητας: Μελέτες στη Μεσόγειο και στην Ελλάδα έχουν δείξει ότι η ανεξέλεγκτη ερασιτεχνική αλιεία ασκεί σημαντική πίεση σε συγκεκριμένους πληθυσμούς.
Ασφάλεια στη θάλασσα: Σε περίπτωση μηχανικής βλάβης, ακυβερνησίας ή ιατρικού περιστατικού, η άμεση γνώση της θέσης του σκάφους μειώνει δραστικά τον χρόνο εντοπισμού και διάσωσης.
Κρίσιμο στοιχείο είναι η οικονομική προσιτότητα. Για τα μικρά επαγγελματικά και τα ερασιτεχνικά σκάφη δεν απαιτείται κλασικό δορυφορικό VMS υψηλού κόστους. Υπάρχουν ήδη λύσεις βασισμένες σε κινητές εφαρμογές, συσκευές χαμηλής κατανάλωσης με κινητά δίκτυα ή υβριδικά συστήματα. Η ανάπτυξη εθνικού προτύπου χαμηλού κόστους, σε συνδυασμό με χρηματοδοτικά εργαλεία, μπορεί να καταστήσει την υποχρέωση ρεαλιστική.
Πρόσφατη επιτόπια έρευνα στην Ελλάδα (2019–2022) κατέγραψε δεκάδες χιλιάδες αλιεύματα από ερασιτέχνες και ανέδειξε ότι το ψαροντούφεκο ασκεί ιδιαίτερη πίεση σε ευάλωτα είδη, όπως ο ροφός. Για τους αχινούς (Paracentrotus lividus), επιστημονικές εργασίες τεκμηριώνουν τη μείωση της πυκνότητας πληθυσμών λόγω συνδυασμένης επαγγελματικής και ερασιτεχνικής εκμετάλλευσης, με τοπικές καταρρεύσεις σε περιοχές της ανατολικής Μεσογείου και του νοτίου Αιγαίου. Η απουσία συστηματικής καταγραφής της ερασιτεχνικής δραστηριότητας οδηγεί σε υποεκτίμηση της συνολικής αλιευτικής θνησιμότητας και δυσχεραίνει τη διαχείριση.