Λόγω της ιδιαίτερα ευαίσθητης φύσης του πεδίου της ψυχικής υγείας και προς προκαταβολική προστασία ιδίως των ευάλωτων προσώπων που αναζητούν υποστήριξη, είναι αναγκαίο να διασφαλιστεί ότι η δημόσια αυτοπαρουσίαση ως επαγγελματία στον χώρο της ψυχικής υγείας ανταποκρίνεται σε πραγματική και νόμιμα αναγνωρισμένη επαγγελματική ιδιότητα και επάρκεια. Η ύπαρξη φορολογικής έναρξης και η κατοχή σχετικού Κωδικού Αριθμού Δραστηριότητας (ΚΑΔ) δεν πρέπει να λειτουργούν, ιδίως στο διαδίκτυο, ως «φερέτζες νομιμότητας», δημιουργώντας στο κοινό την εντύπωση ,ότι η φορολογική έναρξη μιας δραστηριότητας ισοδυναμεί με πιστοποίηση επαγγελματικής επάρκειας ή με νόμιμη άδεια άσκησης επαγγέλματος. Η διάκριση αυτή είναι κρίσιμη όχι μόνο για την προστασία του κοινού από παραπλανητικές αυτοπαρουσιάσεις, αλλά και για την ουσιαστική και νομοτυπικά σαφώς οριοθετημένη στοιχειοθέτηση της αντιποίησης επαγγέλματος. Προκειμένου, συνεπώς, να διασφαλίζεται η άμεση και αποτελεσματική αντιμετώπιση της αντιποίησης του επαγγέλματος του ψυχολόγου, κρίνεται αναγκαίο να προσδιοριστούν αναντίρρητα , σε επίπεδο νόμου, οι προϋποθέσεις νόμιμης παροχής υπηρεσιών που άπτονται της ψυχικής υγείας, καθώς και τα επαγγελματικά όρια μεταξύ ψυχολόγου, ψυχοθεραπευτή, συμβούλου ψυχικής υγείας και λοιπών συναφών δραστηριοτήτων , ώστε να αποφεύγονται επικαλύψεις και φαινόμενα παραπλάνησης του κοινού . Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στο ζήτημα των Κωδικών Αριθμών Δραστηριότητας .Στην ισχύουσα ονοματολογία ΚΑΔ περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, διακριτές δραστηριότητες για υπηρεσίες ψυχολόγου, ψυχοθεραπευτή και συμβούλου ψυχικής υγείας. Η φορολογική έναρξη ή κατοχή ενός ΚΑΔ, όμως, δεν θα πρέπει να δημιουργεί την εντύπωση ότι αποτελεί από μόνη της πιστοποίηση επαγγελματικής επάρκειας ή νομιμοποίηση άσκησης επαγγέλματος. Για τον λόγο αυτό, προτείνεται να εξεταστεί η θέσπιση μηχανισμού προηγούμενης επαλήθευσης των απαιτούμενων επαγγελματικών προσόντων, όπου η συγκεκριμένη δραστηριότητα υπάγεται σε νομοθετικά κατοχυρωμένο επάγγελμα ή αφορά πράξεις και υπηρεσίες που συνδέονται με διάγνωση, αξιολόγηση, θεραπευτική παρέμβαση ή άλλη πράξη ψυχικής υγείας. Η διαδικασία δήλωσης ή μεταβολής του αντίστοιχου ΚΑΔ θα πρέπει, όπου απαιτείται, να διασυνδέεται με την ύπαρξη της αντίστοιχης νόμιμης επαγγελματικής ιδιότητας και άδειας άσκησης. Παράλληλα, απαιτείται ρητή νομοθετική οριοθέτηση των επαγγελματικών δραστηριοτήτων του ψυχολόγου, του ψυχοθεραπευτή και του συμβούλου ψυχικής υγείας, ώστε να είναι σαφές ποιες υπηρεσίες δύναται να παρέχει κάθε επαγγελματική κατηγορία και υπό ποιες προϋποθέσεις. Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία δεδομένου ότι το ίδιο σχέδιο νόμου προβλέπει τη σύσταση Εθνικού Παρατηρητηρίου Ψυχοθεραπείας και Συμβουλευτικής Ψυχικής Υγείας, με αρμοδιότητες που αφορούν την οργάνωση και την επιστημονική εποπτεία των σχετικών πεδίων. Τέλος, για την ουσιαστική προστασία του κοινού από παραπλανητικές διαδικτυακές αυτοπαρουσιάσεις, με πολλαπλά βαπτίσματα πομπωδών ιδιοτήτων & τίτλων προτείνεται να προβλεφθεί ρητά δημόσιο, ψηφιακά προσβάσιμο και επικαιροποιημένο μητρώο, μέσω του οποίου ο πολίτης θα μπορεί να ελέγχει την επαγγελματική ιδιότητα, την εγγραφή και την ισχύ της άδειας ή βεβαίωσης άσκησης επαγγέλματος του ψυχολόγου. Το σχέδιο νόμου ήδη προβλέπει ενιαίο μητρώο μελών του Πα.Συ.Ψυ. και δυνατότητα τήρησής του σε ψηφιακή μορφή, αλλά θα ήταν χρήσιμο να προβλεφθεί ρητά και η δυνατότητα δημόσιας επαλήθευσης της επαγγελματικής ιδιότητας από τους πολίτες. Η φορολογική έναρξη δραστηριότητας και η κατοχή ΚΑΔ κατά τα προαναφερόμενα δεν πρέπει να υποκαθιστούν την επαγγελματική νομιμοποίηση, ούτε να δημιουργούν τεκμήριο επαγγελματικής επάρκειας.
Προτείνεται η σαφέστερη διατύπωση του συγκεκριμένου εδαφίου, ώστε η προστασία του επαγγέλματος του ψυχολόγου να μην περιορίζεται αποκλειστικά στη χρήση του τίτλου «ψυχολόγος», αλλά να καλύπτει και την άσκηση πράξεων που συνιστούν παροχή ψυχολογικής ή ψυχοθεραπευτικής θεραπείας.
Ειδικότερα, θα πρέπει να προβλέπεται ρητά ότι απαγορεύεται σε πρόσωπα που δεν διαθέτουν την προβλεπόμενη άδεια άσκησης επαγγέλματος ψυχολόγου να παρέχουν υπηρεσίες ψυχολογικής θεραπείας, ψυχοθεραπείας ή άλλες υπηρεσίες που αποσκοπούν στη διάγνωση, αξιολόγηση ή θεραπευτική αντιμετώπιση ψυχικών διαταραχών, ανεξάρτητα από τον επαγγελματικό τίτλο που χρησιμοποιούν.
Η πρόβλεψη αυτή είναι ιδιαίτερα σημαντική λόγω της ευρείας χρήσης μη ρυθμιζόμενων επαγγελματικών τίτλων, όπως «Life Coach», «Coach», «Σύμβουλος ψυχικής υγείας» κ.ά., οι οποίοι ενδέχεται να χρησιμοποιούνται για την παροχή υπηρεσιών που στην πράξη προσομοιάζουν ή υποκαθιστούν υπηρεσίες ψυχολογικής θεραπείας.
Ως εκ τούτου, προτείνεται η διάταξη να διατυπωθεί κατά τρόπο λειτουργικό, ώστε η απαγόρευση να αφορά όχι μόνο την παράνομη χρήση του τίτλου «ψυχολόγος», αλλά και την παράνομη άσκηση του αντικειμένου του επαγγέλματος, ανεξαρτήτως της ονομασίας ή του τίτλου που χρησιμοποιεί ο παρέχων την υπηρεσία.
Ειδικότερα, θα πρέπει να προβλέπεται ρητά ότι απαγορεύεται σε πρόσωπα που δεν διαθέτουν την προβλεπόμενη άδεια άσκησης επαγγέλματος ψυχολόγου να παρέχουν υπηρεσίες ψυχολογικής θεραπείας, ψυχοθεραπείας ή άλλες υπηρεσίες που αποσκοπούν στη διάγνωση, αξιολόγηση ή θεραπευτική αντιμετώπιση ψυχικών διαταραχών, ανεξάρτητα από τον επαγγελματικό τίτλο που χρησιμοποιούν.
Η πρόβλεψη αυτή είναι ιδιαίτερα σημαντική λόγω της ευρείας χρήσης μη ρυθμιζόμενων επαγγελματικών τίτλων, όπως «Life Coach», «Coach», «Σύμβουλος ψυχικής υγείας» κ.ά., οι οποίοι ενδέχεται να χρησιμοποιούνται για την παροχή υπηρεσιών που στην πράξη προσομοιάζουν ή υποκαθιστούν υπηρεσίες ψυχολογικής θεραπείας.
Ως εκ τούτου, προτείνεται η διάταξη να διατυπωθεί κατά τρόπο λειτουργικό, ώστε η απαγόρευση να αφορά όχι μόνο την παράνομη χρήση του τίτλου «ψυχολόγος», αλλά και την παράνομη άσκηση του αντικειμένου του επαγγέλματος, ανεξαρτήτως της ονομασίας ή του τίτλου που χρησιμοποιεί ο παρέχων την υπηρεσία.
Συνεισφέρετε στον δημόσιο διάλογο!
Γράψτε το σχόλιό σας
Μπορείτε να συμμετέχετε χωρίς λογαριασμό, επιβεβαιώνοντας μόνο το email σας, ή με σύνδεση μέσω TaxisNet, που επιβεβαιώνει την ταυτότητά σας. Σε κάθε περίπτωση, εσείς επιλέγετε αν το όνομά σας θα εμφανίζεται δημόσια στο σχόλιό σας.