Να σας θυμίσω πως η Mary Richmond ,κοινωνική λειτουργός, ήταν εκείνη που έθεσε τις βάσεις και "ανακάλυψε " την προσέγγιση της οικογένειας ως σύστημα μέσα στην κοινωνική εργασία ήδη από τις αρχές του 20ου αιώνα.

Κυρίως από την δεκαετία του 1950 και έπειτα, η κοινωνική διάγνωση, η συστημική σκέψη και η εστίαση στους οικογενειακούς δεσμούς που περιλαμβάνονται στην προσέγγιση της οικογενειακής θεραπείας , επηρεάστηκε και διαμορφώθηκε παρά πολύ από τις απόψεις της κοινωνικής λειτουργού,Virginia Satir .

Το προεδρικό διάταγμα, 50/1989, ορίζει την πρόληψη και θεραπεία κοινωνικών προβλημάτων ως βασικό επαγγελματικό δικαίωμα των κοινωνικών λειτουργών στην Ελλάδα.
Επομένως θα πρέπει να συμπεριληφθούν στις ειδικότητες που κάνουν εκπαίδευση στις ψυχοθεραπευτικές προσεγγίσεις και να εργάζονται ιδιωτικά ως ψυχοθεραπευτές - κοινωνικοί λειτουργοί. Στο εξωτερικό οι κοινωνικοί λειτουργοί ( στις περισσότερες χώρες τουλάχιστον) η νομοθεσία επιτρέπει στους κοινωνικούς λειτουργούς να εκπαιδεύονται σε ψυχοθεραπευτικές προσεγγίσεις και να εργάζονται ως ψυχοθεραπευτές.
Παναγιώτα Χλιάρα μόνιμη κοινωνική λειτουργός στην εκπαίδευση

Για να διασφαλιστεί η επιστημονική εγκυρότητα και η πληρότητα του νέου πλαισίου, καθίσταται απολύτως επιβεβλημένη η ρητή και διακριτή συμπερίληψη των Κοινωνικών Λειτουργών στους επαγγελματίες που ασκούν Ψυχοθεραπεία.

Η άσκηση της Ψυχοθεραπείας από τους Κοινωνικούς Λειτουργούς δεν είναι απλώς ένα θεσμικό αίτημα, αλλά επιστημονική αναγκαιότητα και διεθνές δεδομένο:

1)Ολιστική & Βιο-Ψυχο-Κοινωνική Προσέγγιση: Η ψυχική ασθένια και το σύμπτωμα δεν αναπτύσσονται εν κενώ, αλλά εντός του οικογενειακού, κοινωνικού και περιβαλλοντικού πλαισίου. Η Κοινωνική Εργασία είναι η μόνη επιστήμη που συνδέει εγγενώς την ψυχική σφαίρα με το κοινωνικό περιβάλλον. Χωρίς την ψυχοθεραπευτική ματιά του Κοινωνικού Λειτουργού, η ψυχική υγεία περιορίζεται σε μια ιατροκεντρική ή απομονωμένη ατομική προσέγγιση.

2)Διεθνές Κεκτημένο (Clinical Social Work): Στο διεθνές επιστημονικό πεδίο (ΗΠΑ, Καναδάς, Ηνωμένο Βασίλειο, Ευρώπη), οι Κλινικοί Κοινωνικοί Λειτουργοί (Clinical Social Workers / Social Work Psychotherapists) αποτελούν τον κορμό και τον μεγαλύτερο όγκο παροχής ψυχοθεραπευτικών υπηρεσιών, αναγνωρισμένοι από όλα τα δημόσια και ιδιωτικά συστήματα υγείας.

3)Θεσμοθετημένη Βάση (Π.Δ. 50/1989 - ΦΕΚ 23/Α’): Η ελληνική νομοθεσία έχει ήδη αναγνωρίσει στο Άρθρο 1, παρ. 3γ ότι ο Κοινωνικός Λειτουργός παρέχει «υπηρεσίες διαγνωστικού, συμβουλευτικού και θεραπευτικού χαρακτήρα σε άτομα, ομάδες και οικογένειες».

4)Εξειδικευμένη Κατάρτιση: Εκατοντάδες Κοινωνικοί Λειτουργοί στην Ελλάδα ολοκληρώνουν πολυετείς (4ετείς/5ετείς) πιστοποιημένες εκπαιδεύσεις σε αναγνωρισμένα ψυχοθεραπευτικά Kέντρα (Συστημική, Γνωσιακή-Συμπεριφορική, Ψυχοδυναμική, Συνθετική κ.ά.).


Προτείνεται:

A.Η ρητή και αδιάλειπτη συμπερίληψη των Κοινωνικών Λειτουργών (με την αντίστοιχη ψυχοθεραπευτική εξειδίκευση) στους επαγγελματίες που ασκούν Ψυχοθεραπεία.

B. Η θέσπιση οριζόντιων εκπαιδευτικών κριτηρίων που θα ισχύουν ισότιμα για όλους τους επαγγελματίες ψυχικής υγείας (Ψυχίατροι, Ψυχολόγοι Κοινωνικοί λειτουργοί) , χωρίς διακρίσεις αποκλεισμού βάσει του βασικού τίτλου σπουδών.

Είναι αναγκαία η θεσμική συμμετοχή του Πανελλήνιου Συλλόγου Εργοθεραπευτών ΝΠΔΔ στο Εθνικό Παρατηρητήριο Ψυχοθεραπείας και Συμβουλευτικής Ψυχικής Υγείας. Το Παρατηρητήριο, εφόσον πρόκειται ναι συμβάλλει στη διαμόρφωση του πλαισίου για την ψυχοθεραπεία, οφείλει να εκπροσωπεί το σύνολο των επιστημονικών κλάδων που συμμετέχουν στην ψυχική υγεία.

Η συμμετοχή εκπροσώπου του ΠΣΕ ΝΠΔΔ, θα διασφαλίσει ότι η Εργοθεραπεία θα έχει ουσιαστική επιστημονική συμβολή στη διαμόρφωση προϋποθέσεων εκπαίδευσης, άσκησης και εποπτείας της ψυχοθεραπείας.

Το Εθνικό Παρατηρητήριο Ψυχοθεραπείας και Συμβουλευτικής Ψυχικής Υγείας προβλέπεται να αποτελείται από επτά πρόσωπα με «επιστημονική κατάρτιση και αποδεδειγμένη επαγγελματική εμπειρία στον τομέα της ψυχικής υγείας», χωρίς να προσδιορίζεται ειδικότερα η επαγγελματική τους προέλευση ή η εκπροσώπηση συγκεκριμένων κλάδων.
Την ίδια στιγμή, το Παρατηρητήριο θα μπορεί να εισηγείται για ειδικότητες, εξειδικεύσεις, μετεκπαιδεύσεις, πιστοποιήσεις, εξετάσεις και εκπαιδευτικά κέντρα στην ψυχοθεραπεία και τη συμβουλευτική ψυχικής υγείας.
Εδώ προκύπτουν δύο άμεσα συνδεδεμένα ερωτήματα.
Το πρώτο αφορά τη σύνθεσή του: όταν ένα όργανο καλείται να εισηγείται ρυθμίσεις που μπορούν να επηρεάσουν διαφορετικούς επαγγελματικούς κλάδους, με ποια κριτήρια θα διαμορφώνεται η σύνθεσή του και πώς θα εξασφαλίζεται η εκπροσώπηση των επαγγελμάτων που επηρεάζονται;
Το δεύτερο αφορά το ίδιο το μελλοντικό πλαίσιο: ποιο βασικό επάγγελμα ή ποια επαγγελματικά προσόντα θα αποτελούν προϋπόθεση για την απόκτηση τίτλου στην ψυχοθεραπεία ή στη συμβουλευτική ψυχικής υγείας;
Θα απαιτείται προηγούμενη ιδιότητα ψυχολόγου, ψυχιάτρου ή άλλου επαγγελματία υγείας; Και τελικά η ψυχοθεραπεία θα αντιμετωπίζεται θεσμικά ως αυτοτελές επάγγελμα, ως ειδικότητα, ως εξειδίκευση ή ως μετεκπαίδευση ενός ήδη αναγνωρισμένου επαγγέλματος;

Είναι αναγκαία η θεσμική συμμετοχή του ΣΚΛΕ στο Εθνικό Παρατηρητήριο Ψυχοθεραπείας και Συμβουλευτικής Ψυχικής Υγείας. Το Παρατηρητήριο, εφόσον θα συμβάλλει στη διαμόρφωση του πλαισίου για την ψυχοθεραπεία, οφείλει να εκπροσωπεί το σύνολο των επιστημονικών κλάδων που συμμετέχουν στην ψυχική υγεία.

Η συμμετοχή εκπροσώπου του ΣΚΛΕ, θα διασφαλίσει ότι η Κοινωνική Εργασία θα έχει ουσιαστική επιστημονική συμβολή στη διαμόρφωση των προϋποθέσεων εκπαίδευσης, άσκησης και εποπτείας της ψυχοθεραπείας.