Η πρόβλεψη αυτή αποτυπώνει ορθά τον αυτοτελή επιστημονικό χαρακτήρα της Ψυχολογίας.
Στην ίδια, ωστόσο, παράγραφο ο σκοπός του Πα.Συ.Ψυ. συνδέεται στη συνέχεια με τη «διασφάλιση της παροχής υψηλού επιπέδου υπηρεσιών ψυχικής υγείας».
Θεωρώ ότι η συγκεκριμένη διατύπωση είναι αδικαιολόγητα στενότερη από το επιστημονικό και επαγγελματικό πεδίο που καλείται να εκπροσωπήσει ο Πανελλήνιος Σύλλογος Ψυχολόγων.
Η Ψυχολογία δεν ταυτίζεται με την ψυχική υγεία.
Η πρόληψη και αντιμετώπιση των προβλημάτων ψυχικής υγείας αποτελεί ασφαλώς ένα εξαιρετικά σημαντικό πεδίο εφαρμογής της Ψυχολογίας, όχι όμως το σύνολό της. Η επιστήμη και το επάγγελμα του Ψυχολόγου εκτείνονται στην εκπαίδευση, στην εργασία και στους οργανισμούς, στην κοινωνική και κοινοτική παρέμβαση, στη Δικαιοσύνη, στην έρευνα, στην αξιολόγηση και σε σειρά άλλων επιστημονικών και επαγγελματικών πεδίων.
Αυτό, άλλωστε, φαίνεται να αναγνωρίζει και το ίδιο το άρθρο 4, καθώς στις αρμοδιότητες του Πα.Συ.Ψυ. γίνεται ευρύτερα αναφορά στην προαγωγή της επιστήμης της Ψυχολογίας, στην έρευνα και στην υποβολή εισηγήσεων και γνωμοδοτήσεων για θέματα που άπτονται της επιστήμης της Ψυχολογίας.
Δημιουργείται επομένως μια εννοιολογική αναντιστοιχία: ενώ ο Πα.Συ.Ψυ. συστήνεται ως ο θεσμικός φορέας της Ψυχολογίας και του επαγγέλματος του Ψυχολόγου στο σύνολό τους, ένας από τους θεμελιώδεις σκοπούς του διατυπώνεται με όρους που παραπέμπουν μόνο σε έναν επιμέρους τομέα εφαρμογής της Ψυχολογίας.
Η παρατήρηση αυτή δεν είναι απλώς ορολογική.
Ο σκοπός ενός ΝΠΔΔ προσδιορίζει τον θεσμικό προσανατολισμό και το εύρος της αποστολής του. Για τον λόγο αυτό είναι σημαντικό ήδη από την ιδρυτική διάταξη να αποτυπώνεται χωρίς αμφισημία ότι ο Πανελλήνιος Σύλλογος Ψυχολόγων εκπροσωπεί και προστατεύει την άσκηση της Ψυχολογίας σε ολόκληρο το επιστημονικό και επαγγελματικό της εύρος.
Προτείνεται συνεπώς η αντικατάσταση της φράσης «υπηρεσιών ψυχικής υγείας» από τη φράση «ψυχολογικών υπηρεσιών».
Η παράγραφος 1 θα μπορούσε ενδεικτικά να διατυπωθεί:
«Σκοπός του Πα.Συ.Ψυ. είναι η προάσπιση, η προαγωγή και η ανάπτυξη του επαγγέλματος του ψυχολόγου, η προαγωγή της επιστήμης της ψυχολογίας ως ανεξάρτητης και διακριτής επιστήμης, η φροντίδα για την επιστημονική πρόοδο των μελών του, η καλλιέργεια συναδελφικού πνεύματος μεταξύ αυτών και η διασφάλιση της παροχής υψηλού επιπέδου ψυχολογικών υπηρεσιών.»
Η αλλαγή είναι μικρή ως προς τη νομοτεχνική της έκταση, αλλά ουσιαστική ως προς το περιεχόμενό της.
Δεν αφαιρεί την ψυχική υγεία από την αποστολή του Πα.Συ.Ψυ. Αντιθέτως, την εντάσσει εκεί όπου επιστημονικά ανήκει: ως ένα από τα σημαντικά πεδία εφαρμογής της Ψυχολογίας.
Παράλληλα, εξασφαλίζει ότι ο νέος θεσμός θα συμπεριλαμβάνει ισότιμα τους Ψυχολόγους που δραστηριοποιούνται σε όλα τα αναγνωρισμένα πεδία της επιστήμης και θα ανταποκρίνεται πλήρως στον ίδιο τον χαρακτηρισμό της Ψυχολογίας, που ορθά υιοθετεί το άρθρο 4, ως «ανεξάρτητης και διακριτής επιστήμης».
Νικόλαος Σίδερης, MSc
Ψυχολόγος
Αρ. Αδείας: 1828/4-11-2013 - Δ/ νση Δημόσιας Υγείας Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας.
Σαφή όρια αρμοδιοτήτων και ισότιμη μεταχείριση των φορέων εξειδίκευσης
Η επιστημονική αναβάθμιση των ψυχολόγων αποτελεί θεμιτό σκοπό του νέου Συλλόγου. Χρειάζεται όμως να διευκρινιστεί ότι η εκπαιδευτική και εισηγητική του δραστηριότητα δεν του απονέμει γενική αρμοδιότητα αδειοδότησης ή πιστοποίησης όλων των ψυχοθεραπευτών και των φορέων ψυχοθεραπευτικής εξειδίκευσης.
Η δυνατότητα ίδρυσης Κέντρων Διά Βίου Μάθησης από τον Σύλλογο δεν πρέπει να λειτουργήσει ως τεκμήριο ότι κάθε υπηρεσία εποπτείας, προσωπικής θεραπείας ή κλινικής άσκησης αποτελεί δραστηριότητα Κέντρου Διά Βίου Μάθησης. Απαιτείται αξιολόγηση του πραγματικού περιεχομένου και της εφαρμοστέας διάταξης για κάθε υπηρεσία.
Προτεινόμενη νομοτεχνική προσθήκη. Νέα παράγραφος στο τέλος του άρθρου 4.
«Οι αρμοδιότητες του Πα.Συ.Ψυ. ασκούνται εντός του πεδίου του επαγγέλματος και της επιστήμης της ψυχολογίας. Δεν θεμελιώνουν αποκλειστική αρμοδιότητα ρύθμισης, αδειοδότησης ή πιστοποίησης της ψυχοθεραπείας ως διεπιστημονικού πεδίου ούτε εποπτεία επαγγελματιών άλλων κλάδων χωρίς ειδική νομοθετική πρόβλεψη.
Η δυνατότητα ίδρυσης Κέντρων Διά Βίου Μάθησης της περ. στ΄ της παρ. 2 δεν προδικάζει την υπαγωγή άλλων φορέων ψυχοθεραπευτικής εξειδίκευσης στο ίδιο καθεστώς. Η υπαγωγή κρίνεται αυτοτελώς ανά υπηρεσία, βάσει του πραγματικού περιεχομένου της και της ειδικής διάταξης που εφαρμόζεται. Η αιτιολογία προσδιορίζει τη δραστηριότητα, τον κρίσιμο χρόνο και τις νόμιμες προϋποθέσεις υπαγωγής.
Κατά τη συμμετοχή σε διαδικασίες αξιολόγησης φορέων εξειδίκευσης διασφαλίζονται η ίση μεταχείριση δημόσιων και ιδιωτικών φορέων και η αποχή προσώπων με άμεσο επαγγελματικό ή οικονομικό συμφέρον από το αποτέλεσμα.»
Προτείνεται επίσης νέα παράγραφος. «Για εισηγήσεις που αφορούν την ψυχοθεραπεία, ο Πα.Συ.Ψυ. ζητεί τη γνώμη του Παρατηρητηρίου και ακούει τους συναφείς επιστημονικούς φορείς. Η συνεργασία δεν μεταφέρει πειθαρχικές αρμοδιότητες στο Παρατηρητήριο και δεν δημιουργεί εποπτεία του Συλλόγου επί επαγγελματιών άλλων κλάδων.»
Σταύρος Χαραλαμπίδης
Ψυχολόγος· Ψυχαναλυτής · Ομαδικός Ψυχοθεραπευτής · Ιδρυτής & Διευθυντής Ινστιτούτου Σχεσιακής & Ομαδικής Ψυχοθεραπείας
Όταν αυτά τα δύο πεδία συναντώνται, ποιος ακριβώς έχει ποια αρμοδιότητα;
Και όταν μια ρύθμιση αφορά άμεσα την επαγγελματική άσκηση των ψυχολόγων, θα υπάρχει θεσμικά κατοχυρωμένη συμμετοχή ή σύμφωνη γνώμη του Πα.Συ.Ψυ.; Η σχέση των δύο οργάνων χρειάζεται να αποτυπωθεί καθαρά, ώστε να είναι σαφές ποιος εισηγείται, ποιος γνωμοδοτεί και ποιος έχει λόγο όταν οι αρμοδιότητες αλληλεπικαλύπτονται.
Συνεισφέρετε στον δημόσιο διάλογο!
Γράψτε το σχόλιό σας
Μπορείτε να συμμετέχετε χωρίς λογαριασμό, επιβεβαιώνοντας μόνο το email σας, ή με σύνδεση μέσω TaxisNet, που επιβεβαιώνει την ταυτότητά σας. Σε κάθε περίπτωση, εσείς επιλέγετε αν το όνομά σας θα εμφανίζεται δημόσια στο σχόλιό σας.